Joanna Beem, Auteur

Thuis in Westerwolde

Wie is Joanna Beem?

JOANNA BEEM is de schrijversnaam van Annemarie van der Hoeven (1950), geboren in Vlaardingen.

Boeken hebben altijd een grote rol gespeeld in haar leven. Aan het schrijven ervan komt ze pas echt toe als ze zich in 2010 in de provincie Groningen vestigt.

In 2012 verscheen haar debuutroman: ALS EEN KONING ZO RIJK. Het was het eerste deel van de trilogie ROZEN VOOR MARIANNE. Deel twee en drie volgden in 2013. Uitgeverij GLB Deventer heeft de serie uitgebracht in de reeks Grote Letter Bibliotheek.

In september 2017 verscheen de roman MET WAT HULP VAN BOVEN.

 

 

 

 

Astrid en Peter Vanderlee willen een nieuwe start maken in Westerwolde. Het werk aan de boerderij die ze daar kochten is bijna klaar maar heeft een behoorlijke wissel getrokken op hun relatie. Na een zoveelste woordenwisseling grijpt Astrid de autosleutels en rijdt met een kwaaie kop het erf af. Een van links komende tractor kan haar niet meer ontwijken. Er breekt een zware tijd aan. Ze moeten niet alleen leren leven met haar gebroken lichaam maar ook onder ogen zien dat de toekomst anders zal zijn dan zij zich gedroomd hadden. Zijn ze in staat om zich aan te passen en is hun liefde groot genoeg om elkaar de gemaakte fouten te vergeven?






In Als een koning zo rijk maken we kennis met Marianne ten Cate. Na een teleurstellende relatie met Gerard besluit zij een time-out te nemen. In het Groningse Westerwolde kan ze voor een jaar een bungalow huren. Al snel maakt ze kennis met Nora, een predikante, en haar moeder. Zal Marianne hier haar bestemming vinden?

 

In het voorbijgaan is het tweede deel. Marianne runt een vakantieboerderij waar kinderen uit probleemgezinnen een aantal dagen van een onbezorgde vakantie kunnen genieten. In de aanloop naar het hoogseizoen maakt een groep hulpver-leners gebruik van de faciliteiten. Oude bekenden treffen elkaar en nieuwe liefdes ontluiken. Marianne zorgt voor de nodige reuring.

 

Bestemming bereikt is het laatste deel van de serie. Marianne beleeft een hectische periode als Thea, haar steun en toeverlaat op Hiddema Erve, gaat trouwen. Waar vindt ze een nieuwe beheerder? En hoe zit het met haar eigen relatie met Arjan Groenewold. Is die aan een nieuwe fase toe of zijn de rozen inmiddels aan het verwelken?

 

 

 

 

 

Ander werk

In het archief zit extra leesvoer: columns en poëzie. Ook is er een fotogalerij met herinneringen aan presentaties en momenten die het vastleggen waard zijn.

In haar Tuinberichten beschrijft ze het dagelijks leven in haar zo geliefde Westerwolde. Hier staan de nieuwste berichten.

Zo af en toe kan Joanna Beem het niet laten om te reageren op dingen die gaande zijn in deze wereld. Of om anderen te laten delen in iets wat ze heeft beleefd. Ze doet dat dan in de vorm van een column. Nieuwe columns worden hier gepubliceerd, oude verdwijnen naar het archief. 

 

Tuinbericht

30 april 2018 Al weer twee weken thuis en nog dagelijks ben ik bezig met het verwerken van mijn ervaringen. Vijftien dagen rondreizen door Costa Rica is me ‘nie in de kouwe klere gaan zitte’, om het maar eens op z’n plat Vlaardings te zeggen. Op mijn bureau staat een pet die ik in het truckerscafé in La Muelle kocht. De leguanen die daar op het terras geduldig poseerden voor onze camera’s komen mij ‘s nachts nog wel eens plagen. Ook de haarspeldbochten die ons naar de paradijselijk gelegen Macaw Lodge voerden, krijg ik niet uit mijn systeem. Om over de eindeloos durende terugvlucht maar niet te spreken.

Toch, als ik het over mocht doen, dan ging ik vandaag weer. Wat een land! En niet alleen interessant voor vogelspotters. Een tuinreis zou het worden. Een tuinreis door een land dat eigenlijk één grote tropische tuin is. Een land dat anderhalf keer zo groot is als Nederland en een buffer vormt tussen Panama en Nicaragua. Ik was nog nooit in Zuid-Amerika geweest. En dit leek me een aardig begin. Temeer omdat ik las dat Costa Rica zich graag profileert als het land met de meeste Nationale Parken ter wereld.

Voor mij was het een eerste kennismaking met het regenwoud, primair en secondair, met wetenschappers die hun ziel en zaligheid steken in onderzoek naar de verborgen krachten van wat daar groeit en bloeit en met ondernemers die, tegen alle verwachtingen in, hun droom waarmaken en niet alleen in hun eigen onderhoud voorzien maar ook werk verschaffen aan mensen die daarvoor open staan. Verder ontdekte ik dat er een nieuwe generatie is opgegroeid die bereid is zich in te zetten om onze planeet te redden van de ondergang. Dat ik voor die ontdekking een veel te grote ecologische voetafdruk heb gezet realiseer ik me ten volle en het spijt me ook dat het zover moest komen. Beter is het om je, via de website van Garden Tours en de links bij deze reisbestemming, een idee te vormen over hoe de wereld er zou kunnen uitzien als we niet uit het paradijs verdreven waren.

Wat moet ik er verder nog over zeggen? Meer dan achthonderd foto’s nam ik mee naar huis. Ze vertellen me wat ik heb gezien. Maar de geluiden van de nacht, de geuren van de tropen en de smaak van de gerechten en de dranken die werden geserveerd bestaan alleen nog maar in mijn geheugen. Ik weet nu nog hoe vers fruit werkelijk smaakt en hoe heerlijk non-alcoholische drankjes kunnen zijn. En ik heb ervaren dat het mogelijk is in twee weken tijd vier kilo aan buikvet kwijt te raken. Helaas, eenmaal thuis vervagen al die indrukken snel en komen de kilo’s er weer net zo vlug aan als dat ze eraf vlogen.

Eén ding heb ik me wel voorgenomen: ik ga meer fruit en minder vlees eten en als het even kan dagelijks een uurtje wandelen. Als het niet te koud is tenminste, want dat valt vies tegen als je gewend bent geraakt aan temperaturen tussen de 22 en 26 graden. En wandelen tijdens een tropische regenbui deden we daar natuurlijk ook niet. Het leven moet wel leuk blijven, toch?


Tuinbericht  

10 maart 2018 Schone ramen, een flauw zonnetje... en ineens ziet de wereld er weer aantrekkelijk uit. Weg met de grijze, laaghangende wolken, weg met kou, sneeuw en ijs. Ieder z’n plezier maar dat van mij is toch meer gelegen in het voorjaar en de zomer. Een zonnetje, weinig wind, temperaturen van zo rond de vijfentwintig graden en mij zul je niet horen klagen.

‘Heb jij nog geschaatst? Je woont toch vlakbij de ijsbaan?’ Die vraag moest ik afgelopen week met een ‘nee’ beantwoorden. Wel had ik de doos met mijn kunstschaatsen nog in handen. Die heb ik de afgelopen vijftig jaar meegesleept als een relikwie uit het verleden. De ijzers zijn nog bijna zo scherp als toen ze voor het eerst uit de doos kwamen. Nauwelijks gebruikt, terwijl ik toch diverse pogingen heb gedaan om als een soort Joan Haanappel over het ijs te glijden maar die kou hè, die deed me de das om. Tegen de tijd dat ik mijn schaatsen aan had was ik al bevroren. De laatste poging deed ik ergens in de winter van `70/`71 maar nadat ik door vrienden werd opgevangen net voordat ik van m’n stokje ging, heb ik de schaatsen maar aan de wilgen gehangen. Wintersport is ook niet aan mij besteed. Na vijf dagen in zo’n witte wereld heb ik het moois er wel vanaf gekeken en de enige ski’s waarop ik ooit gestaan heb waren langlaufski’s. Dat was op zich wel leuk maar ook weer niet zó leuk dat het een vervolg kreeg.

Nee, dan de zonvakanties... Boeken vol zou ik daarover kunnen schrijven: die drie weken op Mallorca, het avontuur met twee vriendinnen aan de Costa Brava (waar ik nog op de rolschaatsen heb gestaan) en die heerlijke dagen aan een palmenstrand in Gambia... Efin, dat was ooit. Nu geniet ik van een rondje Westerwolde en neem ik me ieder jaar weer voor om op een mooie zomerdag wat tijd door te brengen aan het strand bij Sellingerbeetse.

Een heus strand met zwemwater en terras. Meer heeft een mens in deze fase van het leven toch niet nodig? Ik verheug me ook op het nieuwe tuinseizoen. De eerste voorjaarsboden laten zich zien: krokussen, sneeuwklokjes, narcissen en zelfs de tulpen die ik vorig jaar gemist heb doen een poging om de borders wat fleur te geven. Eigenlijk zou ik nu druk bezig moeten zijn om potten schoon te maken, zaadjes in de grond te stoppen en de klimhortensia in goede banen te leiden. Eigenlijk zou ik deze mooie dag moeten besteden aan het schoonmaken van het tuinmeubilair. Maar ik treuzel nog. De stap om naar buiten en aan de slag te gaan is nog te groot. En om buiten te lunchen is het toch nog wat te fris. Ach, er is geen haast bij. Tenslotte is het zaterdag en ik behoor tot de generatie de erbij was toen de vijfdaagse werkweek werd ingevoerd. Vrijdagmiddag om vijf uur het bureau leegruimen en dan een glas heffen op het komend weekend. Dat gevoel wil ik toch graag nog een beetje vasthouden. En dat werken in de tuin dat moet dan maar even uitgesteld worden. Er volgen vast nog meer mooie dagen waarop getuinierd kan worden, hier in Westerwolde.

 Tuinbericht

14 januari 2018 Heerlijk om weer met een nieuwe serie ‘tuinberichten’ te kunnen beginnen. Het allereerste dateert van bijna acht jaar geleden. Het werd gepubliceerd op de website van de afdeling Groei & Bloei Waterweg Noord. Mij was gevraagd om een verslag te maken van een uitstapje naar Parijs en ondanks de drukte rond een verhuizing vlak na terugkeer, liet ik mij overhalen. Sindsdien schrijf ik, als het even kan maandelijks, over mijn belevenissen in Westerwolde.

Soms bekruipt me het gevoel dat ik mezelf aan het herhalen ben, maar als ik dan zo’n A-viertje heb volgeschreven dan blijkt toch dat ik weer nieuwe dingen heb beleefd of ontdekt die ik met mijn lezers en volgers wil delen. Deze keer is dat het gevoel dat ik geslaagd ben voor de cursus ‘Inburgeren in Westerwolde’. Officieel bestaat die natuurlijk niet maar als je wordt uitgenodigd voor de traditionele nieuwjaarsvisite van de Vrouwenvereniging uit je buurtschap, waarvan je het bestaan niet kende, dan is dat toch wel een dingetje. Als je dan aan het einde van een supergezellige middag het Grönnigs Laid uit volle borst kan meezingen en naar huis fietst met een boterkoek, twee speklapjes en twee plakken bloedworst onder de snelbinders, dan doet dat iets met een mens. In elk geval met deze mens.

De eerste keer dat ik, in de pauze van een toneelvoorstelling, gevraagd werd hoeveel loten ik wilde kopen, keek ik nog vreemd op. Nu weet ik dat het hier een beproefde manier is om een vereniging te steunen. Sindsdien heb ik altijd wat contanten bij me als ik naar een buurtfeest ga en blijk ik ook menigmaal in de prijzen te vallen. Nu dus een aanvulling van het vleesvak en snoeperij voor bij de koffie, maar afgelopen zomer bij de opening van het nieuwe tuinseizoen, een fraaie set snoeischaren die hun nut al bewezen hebben. Ik kan oprecht genieten van dat soort dingen. Mocht je nu denken dat het hier een ‘achtergebleven gebied’ is, dan heb je het goed fout. Wat ik ervaar is een hechte gemeenschap die het goede van vroeger koestert en het nieuwe alleen omarmt als het bewezen heeft te passen in het dagelijkse leven hier. Bij de allereerste kennismaking met dit stukje Nederland werd ik getroffen door de rust en de ruimte en de sfeer van ‘leven en laten leven’. In de loop der jaren heb ik ontdekt dat ik om hulp moet vragen als ik die nodig denk te hebben en dat ik die dan ook meestal krijg. Mogelijkheden om mezelf te ontplooien zijn er genoeg. De koorrepetities zijn al weer begonnen. Zó fijn om even een uurtje met elkaar te zingen maar het instuderen van een nieuw stuk vind ik nog steeds een ramp. Enfin, het kan niet altijd feest zijn zeiden ze vroeger bij mij thuis.

Ook kijk ik uit naar de start van een nieuw seizoen schilderlessen aan het einde van deze maand. Zelf doen is leuk maar ook genieten van wat anderen creëren doe ik graag. Goed, soms moet ik er wat ver voor rijden maar de musea hier doen beslist niet onder voor die in het Westen. Een bezoekje aan Leeuwarden als culturele hoofdstad van Europa staat al in de agenda voor komende zomer. En ook al zijn de grote muziekfestivals niet aan mij besteed, ze zijn er, net als de kleine optredens waar ik wel van genieten kan.Ten slotte zijn er dan de ‘groene’ evenementen. De organisatoren van ‘Westerwolde rijgt’ zijn druk bezig om het succes van afgelopen jaar te evenaren en waar mogelijk te overtreffen (15 t/m 24 juni). Maar het begint al met de kunstroute door Sellingen-Zuid met Pinksteren (20/21 mei). Dan hebben we op 14 juli het Schildersfestival Montmartre in Sellingen en op 4 en 5 augustus de Atelierroute de Beetse ter Borg. Het sluitstuk wordt gevormd door het Middeleeuws spektakel op 1 en 2 september rond het klooster in Ter Apel. Het zijn stuk voor stuk evenementen waarbij ik volop inspiratie op doe om te tuinieren, hier in Westerwolde.


Tuinbericht

17 december 2017 Nog een week te gaan en we staan aan de vooravond van Kerstmis. Een week later is het de laatste dag van dit jaar. Onvoorstelbaar zo snel als al die maanden weer voorbijgevlogen zijn. Redenen genoeg om er zo goed mogelijk gebruik van te maken, toch? Was ik vorig jaar rond deze tijd nog maar net een maand terug van een reis naar Zuid-Afrika, nu verheug ik me op een uitstapje naar het Walhalla voor liefhebbers van tropische planten en regenwouden: Costa Rica. Dit kleine land in Midden-Amerika, slechts een kwart groter dan Nederland, heeft meer natuurparken dan er in heel Europa te vinden zijn. Ik kijk uit naar de kennismaking.

Over de gevolgen die zo’n reis heeft voor mijn eigen tuin maak ik me geen illusies. Aan die tuin beleef ik heel veel plezier als het zonnetje schijnt en als er, zoals vorige week, een deken van wel tien centimeter sneeuw wordt neergelegd over alles waar ik zicht op heb. Genieten is dat. Maar het echte tuinieren zit me nou eenmaal niet in het bloed. Gelukkig kreeg ik het afgelopen jaar van verschillende kanten hulp en is het gevallen blad netjes geruimd, de druif gesnoeid en de pergola die dreigde in te storten weer gerestaureerd. Behalve koffie schenken voor de harde werkers, wat foto’s maken van de resultaten en het ophangen van een mezenbol, heb ik niet veel bijgedragen. Ik realiseer me dat ik een gezegend mens ben en blijf de hulpverleners eeuwig dank verschuldigd.

Wat ik dan wel gedaan heb? Nou, het is in elk geval gelukt om mijn ‘goede voornemen’ voor dit jaar te realiseren: roman nummer vier is af en inmiddels ook verkrijgbaar. Nog niet te leen bij de bibliotheken maar bij hun inkooporganisatie schijnt er een tekort aan recensenten te bestaan waardoor het minstens vier maanden duurt voordat er een bestelling geplaatst wordt. Jammer, maar wat in het vat zit... Verder mag ik me graag verliezen in boeken die door anderen geschreven zijn, zoals de nieuwste van Dan Brown. Weer een geweldig boek dat ongetwijfeld het bezoekersaantal aan het Guggenheimmuseum in Bilbao zal opkrikken. Lijkt mij wel iets voor een stedentrip. Maar ook hier, in het mooie Westerwolde, is genoeg te beleven. Jammer dat een aantal van mijn bezoekers dit najaar juist die dagen uitzocht waarop het goot van de regen. Gelukkig is Drenthe dan niet ver weg met in Emmen een overdekt winkelcentrum en in Nieuw-Amsterdam het huis waar Van Gogh wat tijd heeft doorgebracht voordat hij naar Frankrijk ging.

Of ik verder nog plannen heb? Niet echt. Ik hoop gezond te blijven, misschien nog wat meer te leren over het schilderen met acrylverf en samen met lieve mensen uit de omgeving te genieten van al het mooi en interessants dat dit deel van ons land te bieden heeft. Jullie wens ik mooie kerstdagen met allen die je lief zijn, een knallend uiteinde en een jaar dat, zoals mijn vader ons altijd toewenste,  ‘zoveel voorspoed brengt als je dragen kunt en zoveel tegenspoed als je nodig hebt.’

 

Tuinbericht

05 september 2017 Vandaag hebben twee herfstasters een plek gekregen in de patatzakken die tegen de muur naast de garage hangen. De petunia's liepen op hun laatste benen en maakten plaats. Zolang ik me kan herinneren horen herfstasters bij september. Ik kreeg ze altijd van mijn moeder voor mijn verjaardag. Altijd, sinds ik het ouderlijk huis verliet. De laatste keer dat ze me deze bloemenhulde zelf gaf was vijf jaar geleden. Toen vierden we ook mijn verzelfstandiging en het feit dat er een boek van mijn hand was verschenen. Ik herinner me een stralende, maar frisse, zaterdag. Er was jaarmarkt en bij de plaatselijke Read Shop kreeg ik een statafel buiten om dat boek te promoten. Die nacht sliep ze bij mij in de logeerkamer van het huis waarvan ik de dag daarvoor de sleutel had gekregen. Het was de laatste keer dat ze zo'n lange reis maakte. Met de herfstasters is ze weer even terug, hier bij mij, aan de vooravond van mijn verjaardag en de uitgave van mijn vierde boek!

De tuin is al helemaal in herfstsferen. Van de bruine bloemen aan de klimhortensia raak ik niet echt in extase, maar de druiven zijn al bijna helemaal blauw. Nog een paar dagen zon en dan kunnen ze geplukt worden. Verder begint de wingerd heel snel te verkleuren. Die combinatie van donkerrood en groen vind ik prachtig. Ook binnenshuis! Geen appels dit jaar. Daar ben ik niet rouwig om. Het ging me vorig jaar echt aan het hart dat ik er zoveel moest 'afkeuren'. De drie aardbeien en de twee courgettes die mijn moestuin mij opleverde, vind ik meer dan genoeg. Bij de supermarkt verkopen ze de aardbeien van Boer Geert en daar kunnen die van mij niet aan tippen. Maar decoratief is zo'n aardewerk pot wel, toch? Afgelopen weekend zijn de laatste bloemen uit de hibiscus gevallen. En alle bloemen van de vlinderstruiken zijn bruin op die van de blauwe na. Dit in tegenstelling tot vorig jaar toen alle blauwe struiken in de omgeving al uitgebloeid waren en mijn witte nog volop stonden te lonken. De nieuwe hortensia, een echte eikenbladvariant, heeft het prima naar de zin maar ik heb nog geen bloemen gezien. Zal nog wel een jaartje duren voordat ze helemaal gewend is. 

Wie er geen moeite heeft om zich aan te passen is mijn nijlpaard. Hij schijnt ook een positieve invloed te hebben op het humeur van passanten. Ik kocht hem op de enige dag dat het tijdens Westerwolde Rijgt regende en tot op de dag heb ik er geen seconde spijt van. Als ik 's morgens de krant uit de brievenbus ga halen wensen we elkaar een goede dag en verder wisselen we knipogen uit als ik uit het keukenraam zijn blik opvang. Heerlijk zo'n sterk figuur bij het huis. Laatst had ik trouwens bezoek van twee jonge kinderen die het ene beest na het andere in en om mijn huis ontdekten. Het was mij nog niet echt opgevallen maar voor iemand die geen huisdieren heeft schijn ik er toch een aardige dierentuin op na te houden.

Over dierentuinen gesproken: op de locatie van het Afrikahuis in de oude dierentuin in Emmen zijn 298.000 kraanvogels neergestreken, 1000 voor ieder slachtoffer van de vliegtuigramp met de MH17, nu ruim drie jaar geleden. Tjiske Dijkstra  ontving uit alle hoeken van de wereld origami-gevouwen exemplaren en met hulp van een kunstenaar die zijn galerie naast de ingang van de oude Zoo heeft, en een heleboel vrijwilligers, konden ze tentoongesteld worden. Het is ontroerend mooi om te zien. De bedoeling is dat dit 'symbool voor hoop op vrede' op meer plaatsen over de hele wereld opduikt maar tot en met eind oktober kun je hier in Emmen nog gratis een kijkje nemen.

Volgens mijn buurman hoeft er daarna weer een aantal maanden niet getuinierd te worden, hier in Westerwolde.